नांदगाव तालुक्यातील ७८ खेडी पाणीपुरवठा योजना तातडीने सुरू करा!

नांदगाव तालुक्यातील ७८ खेडी पाणीपुरवठा योजना तातडीने सुरू करा!
गिरणा धरणात पुरेसा पाणीसाठा असतानाही गावागावांत पाण्यासाठी नागरिकांची प्रतीक्षा; वीस दिवसांच्या पाणीपुरवठ्यामुळे ग्रामस्थ त्रस्त

वेगवान मराठी | मारुती जगधने २२ October २०२६

७८ खेडी पाणीपुरवठा योजना मंजूर झाली, आता प्रत्यक्ष कार्यान्वित होण्याची जनतेची प्रतीक्षा!

आमदार सुहास कांदे यांच्या प्रयत्नांना यश; आता योजनेच्या अंमलबजावणीला गती देण्याची गरज

७८ खेडी पाणीपुरवठा योजना ही परिसरातील

नागरिकांसाठी अत्यंत महत्त्वाची योजना आहे. या योजनेला मंजुरी मिळावी यासाठी आमदार सुहास कांदे यांनी भगीरथ प्रयत्न केले. त्यांच्या प्रयत्नांना यश मिळून योजनेच्या मंजुरीचा मार्ग मोकळा झाला. त्यामुळे परिसरातील नागरिकांच्या आशा उंचावल्या असून, पाणीटंचाईच्या समस्येतून सुटका होण्याची अपेक्षा निर्माण झाली आहे.

मात्र, केवळ योजना मंजूर होऊन चालणार नाही, तर ती प्रत्यक्षात कार्यान्वित होणे ही काळाची गरज आहे. आजही अनेक गावांतील नागरिकांना पाण्यासाठी संघर्ष करावा लागतो. पिण्याच्या पाण्याची उपलब्धता हा ग्रामीण भागातील नागरिकांच्या दैनंदिन जीवनाशी निगडित असलेला अत्यंत जिव्हाळ्याचा प्रश्न आहे. त्यामुळे ७८ खेडी पाणीपुरवठा योजना लवकरात लवकर सुरू होऊन तिचा लाभ संबंधित गावांतील जनतेला मिळणे आवश्यक आहे.

योजनेच्या मंजुरीसाठी झालेले प्रयत्न निश्चितच महत्त्वाचे आहेत; मात्र आता तिच्या प्रत्यक्ष अंमलबजावणीसाठी प्रशासनाने तातडीने पावले उचलणे गरजेचे आहे. आवश्यक तांत्रिक प्रक्रिया, कामांची पूर्तता आणि पाणीपुरवठा सुरू करण्यासाठी संबंधित यंत्रणांनी समन्वयाने काम करावे, अशी नागरिकांची अपेक्षा आहे.

योजना मंजुरीचे श्रेय मिळाले, आता जनतेला प्रत्यक्ष पाणी मिळण्याची वेळ! ७८ खेडी पाणीपुरवठा योजना ही कागदावरील घोषणा न राहता प्रत्येक गावातील घराघरापर्यंत पाणी पोहोचवणारी ठरावी, हीच नागरिकांची अपेक्षा आहे. आमदार सुहास कांदे यांच्या प्रयत्नांना आता प्रत्यक्ष अंमलबजावणीची जोड मिळून या योजनेचा लाभ जनतेला लवकरात लवकर मिळावा, अशी मागणी जोर धरत आहे.

नांदगाव :नांदगाव तालुक्यातील छप्पन खेडी पाणीपुरवठा योजना कालबाह्य झाल्यानंतर ग्रामीण भागातील नागरिकांना नियमित आणि पुरेसा पाणीपुरवठा व्हावा, या उद्देशाने शासनाच्या माध्यमातून नवीन ७८ खेडी पाणीपुरवठा योजना उभारण्यात आली. या योजनेसाठी शासन स्तरावर निधी उपलब्ध करून देण्यात आला असून, गिरणा धरणातून पाणी आणून ७८ गावांमध्ये जलकुंभ, जलवाहिन्या आणि गावांतर्गत नळजोडणीची व्यवस्था उभी करण्यात आली आहे. मात्र, २०२६ मधील दुष्काळी परिस्थितीतही ही योजना पूर्ण क्षमतेने कार्यान्वित होऊन नागरिकांना दिलासा मिळण्याची प्रतीक्षा कायम आहे.

गिरणा धरणात पुरेसा पाणीसाठा उपलब्ध असल्याचे सांगितले जात असताना नांदगाव तालुक्यातील अनेक गावांना वीस दिवसांनंतर नळाद्वारे पाणी मिळत असल्याची परिस्थिती आहे. त्यामुळे शासनाने मोठ्या प्रयत्नांतून उभारलेल्या या योजनेचा प्रत्यक्ष लाभ नागरिकांना कधी मिळणार, असा प्रश्न ग्रामस्थांकडून उपस्थित केला जात आहे.

वीस दिवसांनी मिळणारे पाणी कुटुंबांना अपुरे

७८ खेडी योजनेतील गावांमध्ये सध्या पाणीपुरवठ्याचे मोठे अंतर असल्याने नागरिकांना पाण्याचे नियोजन करताना अनेक अडचणींचा सामना करावा लागत आहे. वीस दिवसांच्या प्रतीक्षेनंतर नळाला पाणी सोडले जाते. त्यावेळी साधारण दोन ते अडीच तास पाणीपुरवठा होत असल्याचे ग्रामस्थांचे म्हणणे आहे.

अर्धा इंची नळाद्वारे मिळणारे पाणी साधारण अडीच हजार लिटरपर्यंत असल्याचा अंदाज व्यक्त केला जात असला, तरी एका कुटुंबासाठी इतके पाणी पुरेसे ठरत नाही. घरातील पिण्याचे पाणी, स्वयंपाक, आंघोळ, कपडे धुणे आणि स्वच्छतेसाठी पाणी लागतेच; शिवाय ग्रामीण भागातील अनेक कुटुंबांकडे शेळ्या-मेंढ्या, गायी-म्हशी यांसारखी पशुधनसंपत्तीही आहे. या जनावरांच्या पिण्याच्या पाण्याची व्यवस्था करणेही तितकेच आवश्यक आहे.

अशा परिस्थितीत वीस दिवसांनी मिळणारे मर्यादित पाणी कुटुंबांच्या दैनंदिन गरजा भागविण्यास अपुरे पडत आहे. त्यामुळे नागरिकांना पाण्यासाठी पर्यायी व्यवस्था करावी लागत असून, दुष्काळाच्या काळात त्यांच्यावरील आर्थिक आणि मानसिक ताण वाढत आहे.

शासनाने उभारलेली योजना प्रत्यक्षात सुरू करण्याची मागणी

७८ खेडी पाणीपुरवठा योजनेसाठी जलकुंभ आणि जलवाहिन्यांची उभारणी करण्यात आली आहे. त्यामुळे आता या योजनेची आवश्यक तांत्रिक तपासणी, जलवाहिन्यांचे टेस्टिंग, पाणीपुरवठा यंत्रणेची चाचणी आणि आवश्यक तांत्रिक त्रुटींची दुरुस्ती करून योजना तातडीने कार्यान्वित करण्याची मागणी होत आहे.

योजनेचे काम पूर्ण झाले असेल, तर केवळ पाणीपुरवठा सुरू करण्यासाठी आवश्यक असलेल्या चाचण्या आणि प्रशासकीय प्रक्रिया विनाविलंब पूर्ण कराव्यात, अशी अपेक्षा नागरिक व्यक्त करत आहेत. योजनेत अद्याप काही कामे अपूर्ण असतील, तर त्यांची माहिती सार्वजनिक करून ती तातडीने पूर्ण करावी, अशीही मागणी पुढे येत आहे.

शासनाने निधी उपलब्ध करून उभारलेली पाणीपुरवठा योजना प्रत्यक्ष वापरात आली, तर ७८ गावांतील नागरिकांना मोठा दिलासा मिळू शकतो. मात्र, योजनेची कार्यान्वित स्थिती, पाणी सोडण्याचे नियोजन आणि नियमित पुरवठ्याचे वेळापत्रक याबाबत संबंधित विभागाने स्पष्ट भूमिका घेणे गरजेचे आहे.

नांदगाव शहरातही पाणीटंचाईची झळ

नांदगाव शहरालाही पाणीटंचाईचा सामना करावा लागत असून, शहरात वीस ते बावीस दिवसांनंतर पाणी मिळत असल्याची तक्रार नागरिकांकडून केली जात आहे. शहरासाठी गिरणा धरणातून राबविण्यात येणारी स्वतंत्र पाणीपुरवठा योजना आणि ग्रामीण भागासाठीची ७८ खेडी पाणीपुरवठा योजना या दोन्ही योजनांच्या सद्यस्थितीबाबत नागरिकांना स्पष्ट माहिती मिळणे आवश्यक आहे.

धरणात पाणीसाठा उपलब्ध असताना शहर आणि ग्रामीण भागातील नागरिकांना इतक्या दीर्घ कालावधीनंतर पाणी मिळत असेल, तर पाणीपुरवठा व्यवस्थेतील अडचणी नेमक्या कुठे आहेत, याचा आढावा घेण्याची गरज आहे. पाणी उपलब्ध असणे आणि ते नागरिकांच्या घरापर्यंत नियमित पोहोचणे या दोन वेगळ्या बाबी असून, जलवाहिन्या, पंपिंग व्यवस्था, वीजपुरवठा, वितरणाचे नियोजन आणि तांत्रिक अडचणी यांची तपासणी करणे आवश्यक आहे.

संबंधित विभागाने तातडीने कार्यवाही करावी

७८ खेडी पाणीपुरवठा योजनेचा लाभ नांदगाव तालुक्यातील संबंधित गावांना मिळावा, यासाठी जिल्हा प्रशासन, पाणीपुरवठा विभाग आणि संबंधित यंत्रणांनी समन्वयाने कार्यवाही करण्याची गरज आहे. गिरणा धरणातून पाणी उचलण्यापासून ते गावातील प्रत्येक नळापर्यंत पाणी पोहोचविण्यापर्यंतच्या संपूर्ण व्यवस्थेची तपासणी करून योजना कार्यान्वित करण्यासाठी निश्चित कालमर्यादा जाहीर करावी, अशी मागणी ग्रामस्थांकडून होत आहे.

तसेच, गावनिहाय पाणीपुरवठ्याचे वेळापत्रक निश्चित करणे, उपलब्ध पाण्याचे योग्य नियोजन करणे आणि दुष्काळी परिस्थितीत नागरिकांना आवश्यक तेवढे पाणी मिळेल याची दक्षता घेणे महत्त्वाचे आहे. पशुधनावर अवलंबून असलेल्या ग्रामीण कुटुंबांच्या पाण्याच्या गरजांचाही नियोजनात विचार करणे आवश्यक आहे.

नागरिकांचे लक्ष आता योजनेच्या कार्यान्वित होण्याकडे

नांदगाव तालुक्यातील ७८ खेडी पाणीपुरवठा योजनेतून नियमित पाणी मिळावे, ही संबंधित गावांतील नागरिकांची प्रमुख अपेक्षा आहे. शासनाने निधी खर्च करून उभारलेली यंत्रणा प्रत्यक्ष कार्यान्वित होऊन तिचा लाभ गावागावांतील कुटुंबांना मिळणे गरजेचे आहे.

२०२६ मधील दुष्काळी परिस्थिती लक्षात घेता, या योजनेचे टेस्टिंग आणि आवश्यक तांत्रिक प्रक्रिया तातडीने पूर्ण करून पाणीपुरवठा सुरू करावा. नांदगाव शहराच्या स्वतंत्र पाणीपुरवठा योजनेबाबतही संबंधित प्रशासनाने लक्ष घालून नियमित पाणीपुरवठ्यासाठी ठोस उपाययोजना कराव्यात, अशी मागणी होत आहे.

वीस दिवसांनी मिळणाऱ्या पाण्यावर ग्रामीण जनजीवन आणि पशुधनाची गरज भागविणे कठीण होत असताना, गिरणा धरणातून राबविण्यात येणाऱ्या ७८ खेडी पाणीपुरवठा योजनेच्या प्रत्यक्ष कार्यान्वित होण्याकडे आता संपूर्ण तालुक्याचे लक्ष लागले आहे.