नाशिकचे राजकारण

exit poll एक्झिट पोल म्हणजे नक्की काय? तो कसा घेतला जातो घ्या जाणून


वेगवान नाशिक /  आनलाईन डेक्स 

नवी दिल्ली | 29 नोव्हेंबर 2023:  What exactly is an exit poll? Learn how it is taken  देशभरात पाच राज्यांच्या विधानसभा निवडणुकांसह मतदानाची चर्चा रंगली आहे. तेलंगणा 30 नोव्हेंबरला मतदान पूर्ण होईल,  मतदानाची कार्यवाही संध्याकाळी 5 वाजेपर्यंत पूर्ण होईल. आता, येथे स्कूप आहे: निवडणूक आयोगाने 7 नोव्हेंबर ते 30 नोव्हेंबर या कालावधीत संध्याकाळी 6 वाजेपर्यंत एक्झिट पोलवर बंदी घातली आहे . म्हणजे गुरुवार, ३० नोव्हेंबरला संध्याकाळी ६ नंतरच एक्झिट पोलवरील पडदा उठेल.

एक्झिट पोल, राजकीय भाकितांचे ते छोटे क्रिस्टल बॉल्स, लोकसभा किंवा राज्य विधानसभा निवडणुकांचे मतदान संपल्यानंतर जोरदार स्प्लॅश करतात. ते राजकीय नाटकाच्या शेवटी भव्य प्रकटीकरणासारखे आहेत, जे राजकीय मोठ्या व्यक्तींचे आणि जनतेचे लक्ष वेधून घेतात. पण, चला तो खंडित करूया—

Nashik Whatsapp Group Join
whatsapp channel Join

एक्झिट पोल म्हणजे नेमके काय, ते कसे घडते आणि नियम काय आहेत?

जेव्हा देशातील एखादे राज्य निवडणूक Election जाहीर करते, तेव्हा ‘एक्झिट पोल’चे निकाल अंतिम टप्प्यात मतदान voting झाल्यानंतरच दिवस उजाडतात. निवडणुकीच्या छाननीत राज्यात कोण सत्तेत ascendancy पाऊल टाकत आहे आणि कोण पिछाडीवर आहे याचा अंदाज या भविष्यवाणीचा गेम आहे. या इलेक्टोरल क्रिस्टल बॉलचा निकाल जाणून घेण्यासाठी लोकांना उत्सुकता आहे.

एक्झिट पोल, बर्‍याचदा खरा उतरतो. त्यामुळे त्यांची गंभीर दखल घेतली जात आहे. तथापि, एक्झिट पोल ऑर्केस्ट्रेट करणे म्हणजे पार्कमध्ये चालणे नाही. मतदान प्रक्रियेत शून्य हस्तक्षेप सुनिश्चित करून, मतदानाच्या दिवशीच निकाल जाहीर केले जातात. तरीही, निवडणूक जाहीर झाल्यापासून अगदी मतदानाच्या दिवसापर्यंत ‘एक्झिट पोल’ची चाके फिरू लागतात.

निवडणुकीच्या घोषणेनंतर, विविध खाजगी संस्थांनी ‘एक्झिट पोल’ प्रक्रिया सुरू केली. ते लोकांच्या मते जाणून घेतात, विद्यमान सरकारच्या कामगिरीचे मूल्यांकन करतात, विकासकामांचे मूल्यमापन करतात, विरोधकांच्या आरोपांची छाननी करतात आणि संभाव्य नवीन सरकारकडून असलेल्या अपेक्षांची तपासणी करतात. ही प्रक्रिया मतदानाच्या दिवशी पूर्ण होते. मतदान केंद्रांवरून मतदार बाहेर पडत असताना त्यांना त्यांच्या निवडीबद्दल प्रश्न विचारले जातात. मागील सर्वेक्षणांबरोबरच या प्रतिसादांचे विश्लेषण केल्यास, राज्यातील सत्ताबदलाचा अंदाज येतो – प्रत्येक पक्ष किती जागा मिळवेल आणि कुठे.

एक्झिट पोलचे आकडे समोर आल्यानंतर दोन दिवसांनी, दुसरा खेळाडू स्टेजवर पाऊल ठेवतो-पोस्ट पोल. पोस्ट पोल हे हेवीवेट चॅम्प्स आहेत, जे एक्झिट पोलमधून स्पॉटलाइट चोरतात. कारण? बरं, मतदान केल्यानंतर दोन दिवसांनी, मतदारांनी नेमकं कोणाला मत दिलं हे सांगण्यासाठी त्यांच्याशी संपर्क साधला जातो. त्यांनी आधीच मतपत्रिका टाकल्या असल्याने, ते या सर्वेक्षणात अधिक आगामी आहेत, ते अधिक महत्त्वपूर्ण सूचक बनवतात. या प्रक्रियेत ज्यांनी निवडणुकीचे फवारे उडवले त्यांची ओळख लपवून ठेवली जाते आणि मतदानानंतरच्या गाथेला गोपनीयतेचा एक थर जोडला जातो.


Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Back to top button